Po jakim czasie kasują się punkty karne i jak wygląda ich usuwanie w 2026 roku?

Punkty karne to jeden z kluczowych elementów systemu bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce. Po licznych zmianach przepisów w ostatnich latach oraz kolejnych reformach wchodzących w życie od 2026 roku, zasady ich naliczania i kasowania zostały częściowo uporządkowane, choć nadal budzą wiele wątpliwości wśród kierowców.

W artykule wyjaśniamy, po jakim czasie punkty znikają z konta kierowcy, jakie obowiązują wyjątki, w jaki sposób można je legalnie zmniejszyć, jakie zasady dotyczą nowych kierowców w okresie próbnym oraz czy punkty karne mają wpływ na cenę ubezpieczenia OC i AC.

Jak działa system punktów karnych w Polsce?

System punktów karnych w Polsce regulują przepisy prawa o ruchu drogowym, kodeksu wykroczeń oraz rozporządzenia dotyczące ewidencji kierowców prowadzonej w CEPiK. Na podstawie tych aktów prawnych Policja oraz inne uprawnione organy przypisują punkty karne za konkretne naruszenia przepisów.

Punkty są nadawane:

• w chwili przyjęcia mandatu,
• po prawomocnym zakończeniu postępowania administracyjnego lub sądowego.

Obowiązujące limity punktów karnych wynoszą:

• 24 punkty karne – dla kierowców posiadających prawo jazdy dłużej niż 12 miesięcy,
• 20 punktów karnych – dla kierowców w okresie próbnym (do 12 miesięcy), przy  czym od 2026 roku okres ten ulega rozszerzeniu (szczegóły poniżej).

Warto podkreślić, że każde naruszenie ma własny termin usunięcia z ewidencji. Aktualne zestawienie wykroczeń i przypisanych im punktów znajduje się w taryfikatorze mandatów za wykroczenia drogowe.

Kiedy punkty karne znikają z konta kierowcy?

Zgodnie z obowiązującymi przepisami, które nadal mają zastosowanie w 2026 roku, punkty karne co do zasady kasują się po 12 miesiącach.

Kluczowe znaczenie ma jednak moment rozpoczęcia biegu tego terminu. Okres 12 miesięcy liczony jest:

• od dnia opłacenia mandatu, albo
• od dnia, w którym orzeczenie sądu lub decyzja administracyjna stały się prawomocne.

To efekt reform obowiązujących po 2022 roku. W praktyce oznacza to, że jeśli odkładasz zapłatę mandatu, punkty karne również „czekają” i nie zaczną się kasować. Każde wykroczenie jest rozliczane osobno, więc punkty nie znikają zbiorczo, tylko indywidualnie, zgodnie z datą spełnienia warunku formalnego.

Wyjątki i sytuacje szczególne – kiedy punkty się nie kasują?

Nie zawsze punkty karne znikają automatycznie po 12 miesiącach. Do najważniejszych wyjątków należą:

• nieopłacony mandat – punkty nie zaczną się kasować, dopóki grzywna nie zostanie uregulowana,
• postępowanie odwoławcze lub sądowe – jeśli sprawa trafi do sądu, bieg terminu zaczyna się dopiero po jej prawomocnym zakończeniu,
• poważne naruszenia przepisów (np. znaczne przekroczenie prędkości, wyprzedzanie na przejściu dla pieszych czy przejazd na czerwonym świetle), wobec których ustawodawca przewiduje ostrzejsze konsekwencje i ograniczenia w zakresie redukcji punktów,
• przekroczenie limitu punktów, które uruchamia odrębną procedurę administracyjną.

Od 2026 roku większy nacisk położono na eliminowanie z ruchu kierowców dopuszczających się rażących naruszeń przepisów, co oznacza, że w niektórych przypadkach punkty mogą pozostawać w ewidencji dłużej lub nie podlegać redukcji kursami. 

Nowi kierowcy i okres próbny

Od 2026 roku wprowadzony zostaje rozszerzony okres próbny dla nowych kierowców, który trwa 2 lata od uzyskania prawa jazdy kategorii B po raz pierwszy. W przypadku niepełnoletnich kierowców (17+) okres próbny trwa maksymalnie 3 lata lub do ukończenia przez kierowcę 20 roku życia. Ponadto, popełnienie dwóch wykroczeń w tym okresie będzie skutkowało jego wydłużeniem o kolejne 2 lata. W tym czasie kierowcy podlegają bardziej rygorystycznym zasadom niż osoby z dłuższym stażem.

W okresie próbnym obowiązują m.in.:

• niższy limit punktów karnych – 20 punktów (zamiast 24 punktów obowiązujących poza okresem próbnym),
• dodatkowy próg 12 punktów – po jego przekroczeniu kierowca musi odbyć obowiązkowe praktyczne szkolenie z zakresu zagrożeń w ruchu drogowym,
• surowsze konsekwencje za wykroczenia,
• bezwzględny zakaz prowadzenia pojazdu po alkoholu (0,0‰),
• bardziej rygorystyczne konsekwencje w przypadku naruszeń przepisów

Przekroczenie limitu punktów w okresie próbnym może skutkować szybkim cofnięciem uprawnień do kierowania pojazdami.

Co dzieje się po przekroczeniu konkretnych progów punktowych w okresie próbnym?

Do 11 punktów karnych
Kierowca pozostaje w okresie próbnym bez dodatkowych konsekwencji administracyjnych, jednak każde wykroczenie jest odnotowywane w ewidencji CEPiK. Na tym etapie wciąż możliwe jest skorzystanie z kursu reedukacyjnego (o ile spełnione są ustawowe warunki).

Po przekroczeniu 12 punktów karnych
Przekroczenie progu 12 punktów w okresie próbnym skutkuje obowiązkiem odbycia praktycznego szkolenia z zakresu zagrożeń w ruchu drogowym. Szkolenie ma charakter edukacyjny i nie oznacza automatycznej utraty prawa jazdy. Celem jest ograniczenie ryzyka dalszych naruszeń przepisów.
Brak ukończenia szkolenia w wyznaczonym terminie może skutkować wszczęciem postępowania administracyjnego.

Po przekroczeniu 20 punktów karnych
Następuje uruchomienie procedury cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.

W praktyce oznacza to:

• cofnięcie prawa jazdy,
• obowiązek ponownego odbycia kursu,
• konieczność ponownego zdania egzaminu teoretycznego i praktycznego.

Przekroczenie limitu punktów w okresie próbnym jest traktowane znacznie surowiej niż w przypadku doświadczonych kierowców i może skutkować szybkim zakończeniem uprawnień do kierowania pojazdami.

Jak można zmniejszyć liczbę punktów?

Możliwość zmniejszenia liczby punktów karnych poprzez kurs reedukacyjny organizowany przez WORD nadal istnieje, jednak od 2026 roku obowiązują bardziej restrykcyjne zasady.

Kurs:

• pozwala usunąć do 6 punktów karnych,
• może być odbyty nie częściej niż raz na 6 miesięcy,
• jest dostępny wyłącznie dla kierowców, którzy nie przekroczyli limitu punktów,
• nie obejmuje wszystkich kategorii wykroczeń – w szczególności najcięższe naruszenia mogą być wyłączone z możliwości redukcji.

Kurs jest odpłatny i wymaga formalnego zapisu oraz ukończenia zajęć. 

Czy punkty karne wpływają na składkę OC/AC?

To jeden z najczęstszych mitów powtarzanych przez kierowców. Punkty karne nie wpływają bezpośrednio na cenę ubezpieczenia OC ani AC.

Towarzystwa ubezpieczeniowe działające w Polsce, w tym Redclick, nie wyliczają składek na podstawie liczby punktów zapisanych na koncie kierowcy. Podstawą kalkulacji jest przede wszystkim historia szkód, czyli częstotliwość i koszt zgłaszanych roszczeń.

Oznacza to, że kierowca z punktami karnymi, ale bez szkód, może zapłacić niższą składkę niż osoba jeżdżąca „bez punktów”, ale regularnie powodująca kolizje. Jeśli chcesz sprawdzić realny koszt ochrony dla swojego pojazdu, zobacz ofertę Redclick: Dodatkowe ubezpieczenie OC/AC.

Co zrobić, jeśli przekroczysz limit punktów?

Przekroczenie dopuszczalnego limitu punktów skutkuje wszczęciem postępowania administracyjnego. Kierowca może zostać skierowany na:

• badanie psychologiczne,
• ponowny egzamin teoretyczny i praktyczny,
• w skrajnych przypadkach – utratę prawa jazdy.

Niedopełnienie obowiązków w wyznaczonym terminie prowadzi do utraty uprawnień do kierowania pojazdami.

Zasadą pozostaje, że punkty karne kasują się po 12 miesiącach od zapłaty mandatu lub uprawomocnienia decyzji, jednak liczne wyjątki, w szczególności dotyczące nowych kierowców i ciężkich wykroczeń, mogą znacząco wpłynąć na rzeczywisty czas ich usunięcia.

Najskuteczniejszym sposobem uniknięcia problemów związanych z punktami karnymi pozostaje bezpieczna i odpowiedzialna jazda, terminowe opłacanie mandatów oraz tam, gdzie to możliwe, korzystanie z kursów reedukacyjnych.

Choć punkty karne nie wpływają bezpośrednio na wysokość składki OC ani AC, rozsądny styl jazdy zawsze działa na korzyść kierowcy, również w kontekście oceny ryzyka i wyboru ubezpieczenia.

FAQ

Po ilu miesiącach kasują się punkty karne zgodnie z obowiązującymi przepisami?

Punkty karne kasują się po 12 miesiącach od dnia zapłaty mandatu lub uprawomocnienia decyzji.

Czy punkty karne znikną, jeśli nie zapłacę mandatu?

Nie. Bez zapłaty grzywny termin kasowania punktów w ogóle się nie rozpocznie.

Czy kurs redukujący punkty karne nadal istnieje?

Tak, ale jest dostępny w ograniczonym zakresie i tylko dla kierowców, którzy nie przekroczyli limitu punktów.

Czy punkty karne wpływają na cenę OC lub AC?

Nie. Ubezpieczyciele, w tym Redclick, nie uwzględniają punktów karnych przy wyliczaniu składki OC ani AC.

Od kiedy liczy się termin kasowania punktów karnych?

Od dnia zapłaty mandatu, a nie od dnia popełnienia wykroczenia